Search This Blog

Tuesday, October 4, 2016

Pertempuran Mogadishu: Perspektif Malaysia

23 tahun yang lalu, 123 orang pegawai dan anggota Kompeni A dan Kompeni B dari 19 Rejimen Askar Melayu Diraja yang berkhidmat di bawah panji-panji Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu sebagai Batalion Malaysia di Mogadishu telah menyahut seruan untuk membantu menyelamatkan lebih 100 anggota US Rangers yang terperangkao di tengah-tengah Pasar Bakarra, Mogadishu.



Tentera AS, terdiri daripada US Rangers, pasukan khas Delta, elemen dari USN Seal, 160 Rejimen Operasi Khas Airborne (SOAR) dan Divisyen Mountain ke-10 untuk menangkap 3 orang kanan panglima perang Somalia Leftenan Jeneral Mohamad Farrah Aideed telah bertukar menjadi bencana apabila 3 pesawat Black Hawk 160th SOAR ditembak jatuh, 2 dalam kawasan bandar Mogadishu dan 1 hanya di luar lapangan terbang.


Telahan Hati

Walaupun tidak dimaklumkan terlebih dahulu oleh Tentera AS, Kolonel Abdul Latiff, Pegawai Pemerintah Malbatt 1 segera mengarahkan pasukan Malbatt bersiap sedia.

Naluri beliau ternyata betul, kerana US Task Force Ranger menghubungi Malbatt bersama-sama dengan Pakbatt (Pakistan Batalion) untuk memohon bantuan; hanya kedua-dua pasukan pasukan pengaman memiliki pasukan berperisai.


Bantahan Kuala Lumpur
Dengan serta-merta, Kol Abdul Latiff menghubungi Kuala Lumpur untuk kebenaran tetapi telah dinafikan. Walau bagaimanapun, apabila melihat keadaan amat terdesak, Kol Abdul Latiff bertegas agar Kuala Lumpur memberi kebenaran.

Dalam temubual-temubual kemudian, Kol Abdul Latiff berkata bahawa dia melihat askar AS sebagai pasukan sahabat yang memerlukan bantuan.  Mungkin juga, dalam fikiran Kol Abdul Latiff, dia terbayang kan peristiwa hitam yang pernah mencemarkan maruah Tentera Darat Malaysia dalam satu operasi PBB lain semasa ianya masih dikenali sebagai Angkatan Tentera Persekutuan Tanah Melayu.

Dalam Pertempuran Kindu, Kongo, seorang pegawai Tentera Darat berpangkat Mejar telah mengarahkan orang-orangnya untuk tidak melawan apabila lapangan terbang Kindu dikelilingi oleh beratus-ratus pemberontak gila yang menyangka 13 krew tentera udara Itali yang mereka lihat merupakan anggota tentera bekas penjajah mereka. Semua 13 pegawai dan anggota tentera Itali itu kemudiannya disembelih dan sekurang-kurangnya hati salah seorang daripada mereka dijual di sebuah pasar di Kindu. Seorang askar Tanah Melayu, Lt Muda William Siebels, yang berketurunan Serani juga telah hampir terbunuh apabila pemberontak nampak dia. Peristiwa itu menyebabkan kerosakan dalam hubungan diplomatik antara Malaya dan Itali untuk satu jangka masa.

Melihat bahawa Kol Abdul Latiff beria-ria untuk membantu, Kuala Lumpur mengalah.

Pertempuran
Kol Abdul Latiff kemudian mendapati bahawa Tentera AS telah hanya mahu meminjam 4x4 Radpanzer Condor. Tetapi beliau kekal menawarkan pasukannya; kenderaan Radpanzer Condor tidak mudah untuk dikuasai.

Akhirnya, dia memilih 123 orang untuk mengikuti beliau ke dalam Pasar Bakarra, kawasan kuat militia Habd Gedir.

Beliau telah memilih untuk memberi kepercayaan kepada anggota yang masih bujang kerana sedar bahawa akan berlaku kemungkinan ada antara mereka akan terkorban.

Walau bagaimanapun, dia telah membuat pengecualian dengan Prebet Mat Aznan Awang. Berkahwin dan mempunyai keluarga, beliau merupakan pemandu yang terbaik dan sudah biasa dengan selok-belok Mogadishu walaupun pada waktu malam.

Prebet Mat Aznan Awang teruja. Salah seorang anggota di dalam kenderaannya terdengar Pbt Mat Aznan berkata: "Ini barulah pergi perang".

Semua 32 kenderaan untuk Kompeni A dan Kompeni B diisi sarat dengan peluru.  Walaupun berlaku masalah komunikasi antara pasukan tentera Malaysia dan tentera AS, operasi sebenarnya telah bermula dengan baik.

Walau bagaimanapun, sebaik sahaja mereka memasuki persekitaran Pasar Bakarra, pertempuran menjadi sangat sengit. Anggota dari kedua-dua pasukan menceritakan bagaimana bunyi perisai kenderaan terkena tembakan berterusan 7.62mm.  Dari semasa ke semasa, kenderaan mereka juga dihujani tembakan RPG.

Konvoi Hilang
1 elemen Kompeni A terdiri daripada 4 kenderaan kemudian telah membuat pusingan salah akibat kelewatan menerima maklum balas daripada pusat kawalan.

1 kenderaan itu kemudian terkena tembakan RPG, melumpuhkan kenderaan tersebut. Anggota dari kenderaan itu mencurah keluar
 Sebuah kenderaan kedua kemudiannya terkena tembakan RPG berhampiran tempat duduk pemandu. Pemandu, Prebet Rizal cedera parah dengan serpihan menusuk kaki kirinya. Dia kemudiannya diusung dari satu lokasi ke lokasi lain, kehilangan kesedaran beberapa kali.

Di kawasan lain, 2 Condor juga telah terkena RPG.  Salah satu terkena Condit yang dibawa oleh Pbt Mat Aznan Awang. Peluru RPG telah menghentam cermin hadapan kenderaannya. Beliau tidak berjaya untuk menurunkan penutup tingkap. Parah, beliau menjadi anggota tentera Malaysia yang pertama terkorban dalam pertempuran di bawah panji-panji PBB.  Hari ini, satu-satunya kenangan yang dimiliki oleh beliau yang dipulangkan kepada keluarganya adalah cermin mata atau goggle yang dipakai pada malam itu, masih berlumuran dengan darah beliau, seperti yang diceritakan oleh jiran beliau. Anak perempuannya kini berkhidmat dalam Rejimen Askar Melayu 19 sebagai sarjan.

Menjelang pagi, pasukan penyelamat berkumpul di Pangkalan Pakistan Battalion yang berpusat di Stadium Olimpik Mogadishu (ironinya, lokasi yang diserbu Task Force Ranger juga dikenali sebagai Hotel Olympic).

Keputusan Operasi
Pasukan Malaysia mengalami 1 korban (Pbt Mat Aznan Awang), 9 cedera dan 4 kenderaan musnah.  Kesemua 4 kenderaan telah rosak dan tidak bergerak telah dimusnahkan oleh Amerika Syarikat Little Birds untuk mencegah mereka jatuh ke tangan militia.


Pvt Mat Aznan Awang kemudiannya dianugerahkan SP, atau Seri Pahlawan Gagah Perkasa, yang merupakan anugerah keberanian tertinggi di Malaysia. Beliau juga telah dinaikkan pangkat ke pangkat Korporal.  Jenazah Allahyarham dibawa pulang ke kampungnya di Kampung Parit Panjang, Baling, Kedah dan dikebumikan dengan penghormatan ketenteraan sepenuhnya.

Pbt Rizal terselamat dalam operasi tersebut.  Beliau telah dianugerahkan PGB, atau Panglima Gagah Berani, yang merupakan anugerah keberanian kedua tertinggi.

Amerika Syarikat mengalami 17 mati, dengan seorang anggota lain terbunuh dalam serangan mortar 2 hari kemudian.

Dipercayai kira-kira 2,000 Somalia meninggal dunia pada malam itu.

Pertempuran itu ternyata menjadi pertempuran paling sengit untuk Angkatan Tentera AS sejak Perang Vietnam dan paling berat untuk Tentera Darat Malaysia sejak Perang Dunia 2.


Kol Abdul Latiff kemudian mendapat jemputan rasmi ke Amerika Syarikat. Dalam lawatannya ke Pentagon, beliau telah diberikan dengan penghormatan tertinggi, setara dengan seorang jeneral melawat.

Pertempuran tersebut telah menyebabkan kehilangan 4 kenderaan dan 1 anggota, tetapi pertempuran memberi gambaran kepada Angkatan Tentera Malaysia mengenai keperluan untuk dapat beroperasi secara bersepadu dengan negara lain.  Ini membawa kepada penubuhan Pusat Latihan Pengaman PBB di Port Dickson , Melaka.  Pelajaran yang sama dalam pertempuran ini membawa kepada pembelian K200 Korean Infantry Fighting Vehicle untuk operasi di Bosnia Herzegovina.  Pelajaran yang sama juga telah digunakan ke dalam perolehan Gempita AV8 Armoured Fighting Vehicle.

Lt Gen Farrah Aideed terus memerintah Somalia untuk suatu jangka masa. Orang-orangnya terus menjadi ancaman; serangan hendap bulatan K4 telah membunuh 2 askar Malaysia. Beliau menemui ajalnya dalam pertempuran untuk perebutan kuasa dalaman. Ironinya, beliau meninggal dunia pada hari yang sama Jeneral Garrison bersara. Jeneral Garrison merupakan komander Pasukan Petugas Ranger.


Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu akhirnya berundur dari Somalia. Sebagai satu penghormatan kepada komitmen Malaysia, Lt Jen Aboo Samah dari Malaysia telah dilantik sebagai Komander PBB.  Pelantikan beliau merupakan pedang bermata dua. Dia dapat mengawal Lt Gen Farrah Aideed, Aideed yang merupakan junior beliau di sebuah kolej tentera.

No comments:

Post a Comment